\u201e20. Mi\u0119dzynarodowy Festiwal Filmowy Etiuda&Anima oficjalnie otworzy\u0142 najnowszy film Witolda Giersza \u201eSignum\u201d. Nie mo\u017cna by\u0142o wymarzy\u0107 sobie lepszego odniesienia nie tylko do samej sztuki animacji, ale i narodzin medium ruchomych obraz\u00f3w. Ludzko\u015b\u0107, jak skomentowa\u0142 po pokazie re\u017cyser, ju\u017c w najwcze\u015bniejszych etapach ewolucji rysuj\u0105c i maluj\u0105c na \u015bcianach jaskini rozmaite sceny, w tym tak\u017ce z codziennego \u017cycia, pr\u00f3bowa\u0142a nada\u0107 ruch nieo\u017cywionym obrazom. Ogl\u0105daj\u0105c film wybitnego tw\u00f3rcy polskiej animacji trudno by\u0142o uwolni\u0107 si\u0119 od skojarze\u0144 zwi\u0105zanych z metafor\u0105 jaskini Platona, do kt\u00f3rej wielokrotnie odnosili si\u0119 historycy my\u015bli filmowej, dostrzegaj\u0105c w niej istot\u0119 kina. S\u0142ynni kajdaniarze uwi\u0119zieni w podziemnej pieczarze i zwr\u00f3ceni twarz\u0105 w kierunku \u015bciany, na kt\u00f3r\u0105 padaj\u0105 cienie przedmiot\u00f3w niesionych za ich plecami ogl\u0105daj\u0105 jedynie odbicia realnie istniej\u0105cych rzeczy. Obraz ten ci\u0105gle pozostaje znakomitym punktem wyj\u015bcia do rozwa\u017ca\u0144 nad rol\u0105 kina w naszym \u017cyciu, r\u00f3wnocze\u015bnie Giersz stawia najbardziej fundamentalne w postmodernistycznej erze pytania \u2013 jak\u0105 form\u0119 i rol\u0119 przybiera wsp\u00f3\u0142czesna sztuka? Czym by\u0142a dla poprzednich pokole\u0144 i w jakim kierunku pod\u0105\u017ca dzisiaj?
\n Podczas gali otwarcia jubileuszowej edycji festiwalu, Dyrektor Artystyczny Bogus\u0142aw Zmudzi\u0144ski wyr\u00f3\u017cni\u0142 Specjalnym Z\u0142otym Dinozaurem wielk\u0105 indywidualno\u015b\u0107 kina \u2013 Wernera Herzoga, doceniaj\u0105c szczeg\u00f3lnie jego aktywno\u015b\u0107 pedagogiczn\u0105. Artysta nie m\u00f3g\u0142 odebra\u0107 nagrody osobi\u015bcie, co z pewno\u015bci\u0105 nie dziwi wszystkich tych, kt\u00f3rzy znaj\u0105 spos\u00f3b \u017cycia i pracy tego wyj\u0105tkowego autora filmowego. Dyrektor w swoim uzasadnieniu przywo\u0142a\u0142 ekscentryczne metody edukacji, kt\u00f3re Werner Herzog wprowadza w \u017cycie w swojej Rogue Film School, umieszczaj\u0105c w programie zaskakuj\u0105co praktyczne przedmioty, w tym np. podr\u00f3\u017cowanie na piechot\u0119, odmiany taktyk partyzanckich, czy atletyczn\u0105 stron\u0119 realizacji film\u00f3w. Honoruj\u0105c tego wyj\u0105tkowego artyst\u0119 i jego inicjatyw\u0119 pedagogiczn\u0105 organizatorzy docenili tym samym nie tylko zdobywanie umiej\u0119tno\u015bci wyra\u017cania w\u0142asnej osobowo\u015bci, ale i niekonwencjonalne sposoby poszerzania do\u015bwiadcze\u0144 \u017cyciowych i horyzont\u00f3w kulturowych.
\n Jednak oczywi\u015bcie najwa\u017cniejszymi wydarzeniami festiwalu by\u0142y, jak co roku, konkursy studenckich etiud oraz animacji. W konkursie Etiuda, Jury pod kierunkiem ameryka\u0144skiej re\u017cyserki Julii Loktev przyzna\u0142o nagrod\u0119 Grand Prix \u2013 Z\u0142otego Dinozaura filmowi \u201eHu\u015btawka trumniarza\u201d (\u201eDie Schaukel des Sargmachers\u201d, re\u017c. Elmar Imanov, Internationale Filmschule K\u04e7ln, Niemcy 2012). Srebrny Dinozaur pow\u0119drowa\u0142 do tw\u00f3rc\u00f3w etiudy \u201eZabicie ciotki\u201d (re\u017c. Mateusz G\u0142owacki, Wydzia\u0142 Radia i Telewizji Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, Polska 2013), za\u015b Br\u0105zowego Dinozaura, ex aequo otrzyma\u0142y filmy: \u201eSceny sprzed\u201d (\u201eEscenas previas\u201d, re\u017c. Aleksandra Maciuszek, Kuba 2012) oraz \u201eRogalik\u201d (re\u017c. Pawe\u0142 Ziemilski, PWSFTviT w \u0141odzi, Polska 2012). Za najlepsz\u0105 szko\u0142\u0119 filmow\u0105 festiwalu uznano katowicki Wydzia\u0142 Radia i Telewizji U\u015a.
\n Uhonorowanie Z\u0142otym Dinozaurem niezwykle dojrza\u0142ej, pe\u0142nej emocji i wyj\u0105tkowego poczucia humoru opowie\u015bci by\u0142o tyle\u017c oczywiste, co ca\u0142kowicie zas\u0142u\u017cone. Decyzj\u0119 t\u0119, potwierdzi\u0142o r\u00f3wnie\u017c Jury Mi\u0119dzynarodowej Federacji Dyskusyjnych Klub\u00f3w Filmowych (FICC) przyznaj\u0105c \u201eHu\u015btawce trumniarza\u201d Specjalne Wyr\u00f3\u017cnienie. Cz\u0142onkowie tego Jury zwr\u00f3cili uwag\u0119 na rzadko spotykan\u0105 estetyczn\u0105 jako\u015b\u0107 zdj\u0119\u0107. Kadry rzeczywi\u015bcie zachwycaj\u0105 swoj\u0105 plastyczno\u015bci\u0105, a gra aktorska dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych bohater\u00f3w z wyj\u0105tkow\u0105 autentyczno\u015bci\u0105 oddaje relacje pomi\u0119dzy surowym - acz pe\u0142nym mi\u0142o\u015bci, troski i ciep\u0142a, skrytymi g\u0142\u0119boko pod pancerzem osch\u0142ego usposobienia - ojcem i jego op\u00f3\u017anionym w rozwoju synem, pr\u00f3buj\u0105cym za wszelk\u0105 cen\u0119 ociepli\u0107 surowe oblicze swojego opiekuna. Zdaj\u0105c sobie spraw\u0119 z zazwyczaj niskiego bud\u017cetu etiud studenckich, dokonanie tw\u00f3rc\u00f3w tego filmu wydaje si\u0119 by\u0107 czym\u015b doprawdy niebywa\u0142ym.
\n Z kolei surrealistyczna interpretacja niedoko\u0144czonej powie\u015bci Andrzeja Bursy, a wi\u0119c film \u201eZabicie ciotki\u201d, zyska\u0142 uznanie nie tylko Jury konkursu Etiuda, ale i r\u00f3wnie\u017c przedstawicieli FICC oraz festiwalowej publiczno\u015bci. Ta przepe\u0142niona absurdem i grotesk\u0105 opowie\u015b\u0107 osadzona w realiach PRL-u jest histori\u0105 doskonale koresponduj\u0105c\u0105 ze wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105. Na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 r\u00f3wnie\u017c kostiumy, kt\u00f3rych dob\u00f3r ma wp\u0142yw na wizualny i emocjonalny odbi\u00f3r filmu, co podkre\u015blili cz\u0142onkowie jury FICC.
\n Tegoroczne etiudy studenckie nader cz\u0119sto porusza\u0142y tematy oscyluj\u0105ce wok\u00f3\u0142 \u015bmierci, przemijania i relacji rodzinnych. Wyj\u0105tkowo konsekwentnie zaprezentowa\u0142a to Aleksandra Maciuszek, re\u017cyserka \u201eScen sprzed\u201d, tworz\u0105c naturalistyczny obraz przemijania, eksponuj\u0105c przy tym sceneri\u0119 kuba\u0144skiej miejscowo\u015bci i codzienne \u017cycie tamtejszej ludno\u015bci. \u201eRogalik\u201d za\u015b ukaza\u0142 obraz polskiej prowincji, pos\u0142uguj\u0105c si\u0119 oryginalnym zabiegiem formalnym. O wyj\u0105tkowo\u015bci tej etiudy stanowi specyficzna praca kamery, odzwierciedlaj\u0105ca powolne, p\u0142yn\u0105ce wok\u00f3\u0142 prozaicznych domowych czynno\u015bci tempo \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w tytu\u0142owej miejscowo\u015bci. Jak co roku dyrektor festiwalu skorzysta\u0142 ze swoich przywilej\u00f3w przyznaj\u0105c Nagrod\u0119 Wielkiego Niedocenionego kobiecemu z ducha filmowi \u201eStalowe dni\u201d (\u201eVloeibaar staal\u201d, re\u017c. Flynn von Kleist, Holandia 2013), za\u015b Dyplomy Honorowe pow\u0119drowa\u0142y do etiud: \u201eZinneke\u201d (re\u017c. R\u00e9mi Allier, Belgia 2013) i \u201eBajka o dziewczynce, z kt\u00f3rej wys\u0105czono krew\u201d (\u201eContraf\u00e1bula de una ni\u00f1a disecada\u201d, re\u017c. Alejandro Iglesias Mendiz\u00e1bal, Meksyk 2012). Jury Studenckie wyr\u00f3\u017cni\u0142o natomiast etiud\u0119 \u201eSobota\u201d (\u201eSaturday\u201d, re\u017c. David Anderson, Wielka Brytania 2012), nawi\u0105zuj\u0105c\u0105 do typowej dla kina brytyjskiego problematyki spo\u0142ecznej. Przezroczysto\u015b\u0107 i liczne uproszczenia fabularne okaza\u0142y si\u0119 - jak s\u0105dz\u0119 - zalet\u0105 ostatniej etiudy, wyr\u00f3\u017cnionej, jak motywowali to przedstawiciele jury, za optymistyczny przekaz.
\n Po obejrzeniu wszystkich fabularnych i dokumentalnych etiud studenckich przyszed\u0142 czas na drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 festiwalu. Pokazy konkursu Anima zosta\u0142y wzbogacone codziennymi spotkaniami ze \u015bwiatowej s\u0142awy tw\u00f3rcami animacji, odkrywaj\u0105cymi przed zgromadzon\u0105 publiczno\u015bci\u0105 tajniki swojego warsztatu. Mogli\u015bmy podziwia\u0107 \u201eautoportrety\u201d \u0141otysza Vladimira Leschiova i laureat\u00f3w Oscara Japo\u0144czyka Kunio Kat\u014d oraz W\u0119gra Ferenca Rofusza, kt\u00f3rzy prezentuj\u0105c nam nie tylko swoj\u0105 prac\u0119, ale i dziel\u0105c si\u0119 do\u015bwiadczeniami z ni\u0105 zwi\u0105zanymi, zaproponowali widzom wyj\u0105tkow\u0105 podr\u00f3\u017c po \u015bwiecie animacji. Arty\u015bci ch\u0119tnie odpowiadali na pytania publiczno\u015bci, racz\u0105c j\u0105 licznymi anegdotami odnosz\u0105cymi si\u0119 do kulis powstawania ich film\u00f3w. Szczeg\u00f3lne emocje wywo\u0142a\u0142o wyst\u0105pienie Ferenca Rofusza (ochoczo eksponuj\u0105cego zdobyt\u0105 w 1981 roku statuetk\u0119 Oscara), opowiadaj\u0105cego o swoich perypetiach z komunistycznymi w\u0142adzami w\u0119gierskiej kinematografii. Leschiov postanowi\u0142 natomiast zaprezentowa\u0107 publiczno\u015bci namiastk\u0119 swojej pracy, tworz\u0105c na naszych oczach kr\u00f3tk\u0105 scenk\u0119 animowan\u0105.
\n Jury konkursu Anima pod przewodnictwem australijskiego re\u017cysera Dennisa Tupicoffa po obejrzeniu 57 film\u00f3w postanowi\u0142o poniek\u0105d w \u015blad za kolegami z konkursu Etiuda, przyzna\u0107 g\u0142\u00f3wn\u0105 nagrod\u0119 \u2013 Z\u0142otego Jabberwocky\u2019ego filmowi poruszaj\u0105cemu problematyk\u0119 relacji ojciec-dziecko. Animacja \u201eOjciec\u201d (\u201eFather\u201d, re\u017c. Ivan Bogdanov, Moritz Mayerhofer, Asparuh Petrof, Bu\u0142garia, Chorwacja, Niemcy 2012) niew\u0105tpliwie wci\u0105ga widza w sw\u00f3j mroczny klimat, powracaj\u0105c do niespe\u0142nionych nadziei dzieci, kt\u00f3re pomimo up\u0142ywu wielu lat, wci\u0105\u017c nie s\u0105 w stanie pozby\u0107 si\u0119 g\u0142\u0119bokiego \u017calu do ojca niezdolnego nawi\u0105za\u0107 z nimi prawdziwego kontaktu. G\u0142os tych pi\u0119ciu bohater\u00f3w odbija si\u0119 echem w nas samych, na co zwracali uwag\u0119 jurorzy motywuj\u0105c sw\u00f3j, trudny do zakwestionowania wyb\u00f3r. Srebrny Jabberwocky pow\u0119drowa\u0142 do filmu \u201eFuton\u201d (re\u017c. Yoriko Mizushiri, Japonia 2012). Cho\u0107 werdykt ten spotka\u0142 si\u0119 ze zdziwieniem wielu widz\u00f3w, trzeba przyzna\u0107, \u017ce utw\u00f3r wci\u0105ga odbiorc\u00f3w w przedziwn\u0105, hipnotyzuj\u0105c\u0105 podr\u00f3\u017c w g\u0142\u0105b naszych zmys\u0142\u00f3w. Br\u0105zowego Jabberwocky\u2019ego otrzyma\u0142 natomiast autor \u201ePalmipedarium\u201d (re\u017c. J\u00e9r\u00e9my Clapin, Francja 2012) prezentuj\u0105cy nam tw\u00f3rcz\u0105 i zarazem niszczycielsk\u0105 moc wyobra\u017ani ma\u0142ego dziecka, nie do ko\u0144ca potrafi\u0105cego odnale\u017a\u0107 si\u0119 w kontaktach z Innym.
\n Jury przyzna\u0142o r\u00f3wnie\u017c Specjalnego Z\u0142otego Jabberwocky\u2019ego studenckiej etiudzie \u201eWniebowst\u0105pienie\u201d (\u201eAscension\u201d, re\u017c. Thomas Bourdis, Martin de Coudenhove, Caroline Domergue, Colin Laubry, Florian Vecchione, Francja 2013), doceniaj\u0105c zaprezentowane poczucie humoru, ironi\u0119 i absurd oraz niezwyk\u0142\u0105 jako\u015b\u0107 wizualn\u0105 filmu. Honorowe wyr\u00f3\u017cnienia otrzyma\u0142y etiudy: \u201eKr\u00f3lik i jele\u0144\u201d (\u201eNyuszi \u00e9s \u00f6z\u201d, re\u017c. P\u00e9ter V\u00e1cz, W\u0119gry 2012) \u2013 obraz ten zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c doceniony przez publiczno\u015b\u0107, wielokrotnie ju\u017c nagradzane na innych festiwalach \u201eAb ovo\u201d (re\u017c. Anita Kwiatkowska-Naqvi, Polska 2012) oraz \u201eMoje ma\u0142e podziemie\u201d (\u201eMy little underground\u201d, re\u017c. Elise Simard, Kanada 2012). Bez w\u0105tpienia trafn\u0105 decyzj\u0105 by\u0142o przyznanie dyrektorskiej nagrody Wielkiego Niedocenionego filmowi \u201eRozgoryczenie\u201d (\u201eObida\u201d, re\u017c. Anna Budanowa, Rosja 2013), poruszaj\u0105cemu w ciekawej plastycznie formie tematyk\u0119 samotno\u015bci, braku akceptacji i odrzucenia. Jury studenckie wyr\u00f3\u017cni\u0142o natomiast \u201eZ\u0119by mleczne\u201d (\u201eDents de Lait\u201d, re\u017c. Julie Charette, Kanada 2013) \u2013 kolejny obraz nawi\u0105zuj\u0105cy do problemu utraty bliskiej osoby.
\n Festiwal Etiuda&Anima to w wielu przypadkach okazja do postawienia pierwszego kroku na drodze do dalszej kariery, o czym przypomnia\u0142 cykl \u201eSukcesy po latach\u201d, w kt\u00f3rym mogli\u015bmy obejrze\u0107 studenckie etiudy uznanych wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie artyst\u00f3w, docenione niegdy\u015b na krakowskim festiwalu. Inspiruj\u0105ca wypowied\u017a Julii Loktev b\u0119d\u0105cej pierwsz\u0105 bohaterk\u0105 tego cyklu, zawiera\u0142a ewidentn\u0105 sugesti\u0119, aby nie doszukiwa\u0107 si\u0119 na si\u0142\u0119 zwi\u0105zk\u00f3w jej obecnej tw\u00f3rczo\u015bci ze studenck\u0105 etiud\u0105, kt\u00f3ra otrzyma\u0142a wyr\u00f3\u017cnienie na tym\u017ce festiwalu w 1996 roku. S\u0142owa te sta\u0142y si\u0119 paradoksalnie potwierdzeniem s\u0142uszno\u015bci za\u0142o\u017ce\u0144 Etiudy&Animy \u2013 zadaniu wy\u0142apywania swoistej esencji stylu jeszcze nie do ko\u0144ca ukszta\u0142towanych artyst\u00f3w. \u201eS\u0142odsze ni\u017c wino\u201d (\u201eSweeter than Wine\u201d, 1996) - kr\u00f3tkometra\u017cowy film Loktev zaprezentowany przed \u201eNajsamotniejsz\u0105 z planet\u201d (\u201eThe Loneliest Planet\u201d, 2011), stanowi\u0142 bowiem ledwie niedoko\u0144czone s\u0142owo, kt\u00f3re w pe\u0142nometra\u017cowym dziele sta\u0142o si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 d\u0142ugiej wypowiedzi. Na jurorach konkursu studenckich etiud spoczywa wi\u0119c trudne i odpowiedzialne zadanie wy\u0142onienia spo\u015br\u00f3d autor\u00f3w kilkudziesi\u0119ciu film\u00f3w nieprzeci\u0119tnych talent\u00f3w i odnalezienia w tw\u00f3rczo\u015bci m\u0142odych artyst\u00f3w potencja\u0142u, kt\u00f3ry w wielu przypadkach zaczyna si\u0119 potwierdza\u0107 dopiero po wielu latach.
\n Nie spos\u00f3b wymieni\u0107, opisa\u0107 i skomentowa\u0107 wszystkich wydarze\u0144 towarzysz\u0105cych festiwalowym konkursom. Pokazy klasyk\u00f3w europejskich animacji (w tym zapomniane i nieudost\u0119pniane szerokiej publiczno\u015bci kr\u00f3tkie metra\u017ce Waleriana Borowczyka), spotkania z tw\u00f3rcami filmowymi i aktorami, projekcje festiwali starych i nowych medi\u00f3w, projekt prezentacji czo\u0142\u00f3wek filmowych najwa\u017cniejszych \u015bwiatowych festiwali animacji, to tylko niekt\u00f3re spo\u015br\u00f3d pozakonkursowych atrakcji. Za sugesti\u0105 tw\u00f3rcy festiwalu Bogus\u0142awa Zmudzi\u0144skego namawiam do por\u00f3wnania obj\u0119to\u015bci tegorocznego katalogu z jego pierwszym wydaniem, towarzysz\u0105cym festiwalowi w 1994 roku. W \u015blad za obfitym programem, coraz bardziej nasyceni stajemy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c my-odbiorcy. Je\u015bli komu\u015b przed laty zaburcza\u0142o nieco w brzuchu, po pocz\u0105tkowych edycjach, dzi\u015b nie musia\u0142 obawia\u0107 si\u0119 niedokarmienia. Obfita uczta sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z rozmaitych da\u0144 u niemal\u017ce ka\u017cdego kinomana, pocz\u0105wszy od m\u0142odych tw\u00f3rc\u00f3w, student\u00f3w, medioznawc\u00f3w, a na mi\u0142o\u015bnikach animacji ko\u0144cz\u0105c, zapewni\u0142a uczucie pe\u0142nej syto\u015bci.
\n W tym roku jednym z fantastycznych akord\u00f3w fina\u0142owych festiwalu okaza\u0142a si\u0119 projekcja pe\u0142nometra\u017cowej animacji Chrisa Sullivana, kt\u00f3ra (tak jak zapowiada\u0142 zreszt\u0105 tytu\u0142) po\u017car\u0142a nie tylko moj\u0105, ale i dusze z pewno\u015bci\u0105 wszystkich obecnych na projekcji filmu widz\u00f3w. Pokaz dzie\u0142a \u201eZ\u017ceraj\u0105cy dusze\u201d (\u201eConsuming Spirits\u201d, USA, 2013) odbywaj\u0105cy si\u0119 w przedostatni dzie\u0144 festiwalu, sta\u0142 si\u0119 niezwykle mrocznym, przepe\u0142nionym groteskowo-gorzk\u0105 tonacj\u0105 do\u015bwiadczeniem, poruszaj\u0105cym najg\u0142\u0119bsze pok\u0142ady emocji. Humanistyczna rozprawa na temat kondycji ludzkich dusz z pewno\u015bci\u0105 ostatecznie zaspokoi\u0142a oczekiwania festiwalowych widz\u00f3w, pozwalaj\u0105c z pe\u0142n\u0105 satysfakcj\u0105 powr\u00f3ci\u0107 do domu, po tygodniowej podr\u00f3\u017cy filmowej. Na do widzenia spinaj\u0105c klamr\u0105 rozwa\u017cania zapocz\u0105tkowane przez Witolda Giersza, pomacha\u0142a nam niema \u201eSonata Kreutzerowska\u201d (\u201eKreutzerova Sonata\u201d, 1927) Gustava Machaty\u2019ego w ca\u0142kowicie nowej ods\u0142onie \u2013 z jazzow\u0105 muzyk\u0105 na \u017cywo w wykonaniu zespo\u0142u Victor Toth Trio z go\u015bcinnym udzia\u0142em Marcina Obary, po raz kolejny wywo\u0142uj\u0105c refleksj\u0119 na temat zaskakuj\u0105cej ewolucji sztuki filmowej. Po\u017cegnali\u015bmy 20. edycj\u0119 festiwalu Etiuda&Anima wychodz\u0105c z poci\u0105gu wraz z Danielem Szczechur\u0105 - laureatem Specjalnego Z\u0142otego Dinozaura, przyznanego z okazji 20-lecia festiwalu, kt\u00f3rego film \u201ePodr\u00f3\u017c\u201d zamyka\u0142 program tegorocznej imprezy. Zanim poznamy plan przysz\u0142orocznej podr\u00f3\u017cy, pozostaje nam napawa\u0107 si\u0119 ju\u017c gotowym plakatem 21. edycji festiwalu Etiuda&Anima 2014.\u201d<\/p>\n
Karolina Boro\u0144, Uwi\u0119zieni w jaskini, \u201eOpcje\u201d 2014, nr 1-2.<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u201e20. Mi\u0119dzynarodowy Festiwal Filmowy Etiuda&Anima oficjalnie otworzy\u0142 najnowszy film Witolda Giersza \u201eSignum\u201d. Nie mo\u017cna by\u0142o wymarzy\u0107 sobie lepszego odniesienia nie tylko do samej sztuki animacji, ale i narodzin medium ruchomych obraz\u00f3w. Ludzko\u015b\u0107, jak skomentowa\u0142 po pokazie re\u017cyser, ju\u017c w najwcze\u015bniejszych etapach ewolucji rysuj\u0105c i maluj\u0105c na \u015bcianach jaskini rozmaite sceny, w tym tak\u017ce z codziennego […]<\/p>","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[96],"tags":[],"class_list":["post-5473","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-2013-arch"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5473","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5473"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5473\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5473"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5473"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.etiudaandanima.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5473"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}